{"id":2711,"date":"2022-05-25T10:10:44","date_gmt":"2022-05-25T13:10:44","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ufsm.br\/unidades-universitarias\/ccne\/?p=2711"},"modified":"2023-10-28T16:07:10","modified_gmt":"2023-10-28T19:07:10","slug":"territorialidades-grupos-academicos-da-geografia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ufsm.br\/unidades-universitarias\/ccne\/2022\/05\/25\/territorialidades-grupos-academicos-da-geografia","title":{"rendered":"Territorialidades: grupos acad\u00eamicos da Geografia"},"content":{"rendered":"\n<p style=\"text-align: justify\">A geografia \u00e9 uma ci\u00eancia com um amplo campo de estudo, que acompanha as cont\u00ednuas transforma\u00e7\u00f5es do espa\u00e7o geogr\u00e1fico \u2014 abrigo dos seres e de todos os elementos relacionados \u00e0 natureza. Nesta segunda parte da mat\u00e9ria sobre os grupos acad\u00eamicos da \u00e1rea de Geografia do Centro de Ci\u00eancias Naturais e Exatas (CCNE), voc\u00ea ir\u00e1 conhecer os grupos que estudam as rela\u00e7\u00f5es humanas com o meio e investigam os impactos gerados pelo homem como agente transformador da superf\u00edcie terrestre.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Confira a seguir os Grupos Acad\u00eamicos da Geografia:\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-2713 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.ufsm.br\/app\/uploads\/sites\/369\/2022\/05\/Truck-4.jpg\" alt=\"\" width=\"1200\" height=\"444\" \/><\/p>\n<h5 style=\"text-align: justify\">N\u00facleo de Pesquisa em Geografia da Sa\u00fade (NEPGES)<\/h5>\n<p style=\"text-align: justify\">Coordenado pelo professor Rivaldo Faria, o <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/nepegsufsm\/\">N\u00facleo de Pesquisa em Geografia da Sa\u00fade <\/a>(NePeGS) \u00e9 o primeiro grupo de investiga\u00e7\u00e3o em Geografia da Sa\u00fade do estado do Rio Grande do Sul e se desdobra em tr\u00eas linhas de investiga\u00e7\u00e3o: geografia dos servi\u00e7os de sa\u00fade, geografia do processo sa\u00fade-doen\u00e7a e geografia da sa\u00fade da popula\u00e7\u00e3o. O NePeGs tem como objetivo desenvolver solu\u00e7\u00f5es t\u00e9cnicas e tecnol\u00f3gicas para a sa\u00fade da popula\u00e7\u00e3o, seja nas dimens\u00f5es da vigil\u00e2ncia epidemiol\u00f3gica e de sa\u00fade ou no planejamento territorial dos servi\u00e7os. Os trabalhos s\u00e3o desenvolvidos na escala urbana e regional e intercambiam a\u00e7\u00f5es de pesquisa e extens\u00e3o.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Durante a pandemia do coronav\u00edrus, o N\u00facleo contribuiu para o fornecimento de informa\u00e7\u00f5es ao <a href=\"https:\/\/www.ufsm.br\/coronavirus\/observatorio\/\/\">Observat\u00f3rio de Dados da COVID-19<\/a> da UFSM. Sua fun\u00e7\u00e3o foi georreferenciar, geocodificar e especializar dados sobre casos do v\u00edrus, mapeando os locais do munic\u00edpio de Santa Maria em condi\u00e7\u00f5es prec\u00e1rias e mais suscet\u00edveis \u00e0 prolifera\u00e7\u00e3o do v\u00edrus. As informa\u00e7\u00f5es foram fornecidas ao poder p\u00fablico e \u00e0 vigil\u00e2ncia epidemiol\u00f3gica para que estes pudessem desenvolver estrat\u00e9gias para o combate \u00e0 pandemia em um contexto de desigualdade social.\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<h5 style=\"text-align: justify\">Laborat\u00f3rio de Espacialidades Urbanas (LABEU)<\/h5>\n<p style=\"text-align: justify\">Liderado pelo Prof. Dr. Benhur Pin\u00f3s da Costa (UFSM) e pela Profa. Dra. Claudia Luisa Zeferino Pires (UFRGS), o <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/labeuufsm\/\">Laborat\u00f3rio de Espacialidades Urbanas<\/a> prop\u00f5e o estudo de espa\u00e7os urbanos e as complexidades de rela\u00e7\u00f5es sociais. Espacialidades urbanas s\u00e3o todo resultado da a\u00e7\u00e3o e da reflex\u00e3o sobre o espa\u00e7o urbano, desde projetos institucionais de interven\u00e7\u00e3o, at\u00e9 constru\u00e7\u00f5es, representa\u00e7\u00f5es e percep\u00e7\u00f5es de grupos e sujeitos sociais diversos. O grupo tem se dedicado principalmente \u00e0s atividades de ensino, pesquisa e extens\u00e3o que tratam das rela\u00e7\u00f5es espaciais das pluralidades de grupos culturais que se expressam no cotidiano urbano, enfocando os estudos nos grupos geracionais, nas express\u00f5es culturais de \u201ctribos urbanas\u201d e nas rela\u00e7\u00f5es de g\u00eanero e sexualidade.\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Um dos projetos em execu\u00e7\u00e3o, intitulado \u201cJuventudes e M\u00faltiplas Territorialidades\u201d, prop\u00f5e o estudo das rela\u00e7\u00f5es entre sociabilidades, juventudes pobres, diferen\u00e7as socioculturais e de espa\u00e7os urbanos de metr\u00f3poles (Rio de Janeiro e Porto Alegre) e de cidades m\u00e9dias (Campos de Goytacazes, Santa Maria, Presidente Prudente e Ponta Grossa). Para isso, os pesquisadores concentram esfor\u00e7os na produ\u00e7\u00e3o de pesquisas participativas que permitam a tomada da visibilidade das express\u00f5es das diferen\u00e7as juvenis nestes diferentes contextos urbanos. A expectativa \u00e9 contribuir para amplia\u00e7\u00e3o do di\u00e1logo entre as diferen\u00e7as juvenis e os agentes que conduzem pol\u00edticas educativas, culturais e de planejamento do espa\u00e7o urbano destas cidades.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">O projeto \u201cGeografias Virtuais e Ciberespa\u00e7o\u201d busca investigar espacialidades institu\u00eddas pelas rela\u00e7\u00f5es sociais online e em condi\u00e7\u00f5es de ciberespa\u00e7o, e organiza tr\u00eas frentes de pesquisa vinculadas: a rela\u00e7\u00e3o entre sociabilidades gays em ambientes virtuais de intera\u00e7\u00f5es sociais; as experi\u00eancias do espa\u00e7o universit\u00e1rio em modalidades de educa\u00e7\u00e3o superior \u00e0 dist\u00e2ncia; as rela\u00e7\u00f5es de tribalismos juvenis cotidianos e suas composi\u00e7\u00f5es identit\u00e1rias culturais e est\u00e9ticas.\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<h5 style=\"text-align: justify\">Grupo de Pesquisa em Educa\u00e7\u00e3o e Territ\u00f3rio (GPET)<\/h5>\n<p style=\"text-align: justify\">Coordenado pelo professor C\u00e9sar de David e pela professora Carmen Rejane Flores Wisniewsky, o Grupo de Pesquisa em Educa\u00e7\u00e3o e Territ\u00f3rio \u00e9 formado por pesquisadores de diferentes \u00e1reas do conhecimento que desenvolvem suas atividades atrav\u00e9s de tem\u00e1ticas que articulam a educa\u00e7\u00e3o e o territ\u00f3rio, subdivididas em duas linhas de pesquisa: din\u00e2micas territoriais e educa\u00e7\u00e3o e sociedade. As pesquisas desenvolvidas investigam as transforma\u00e7\u00f5es socioespaciais no campo sul-americano, sobretudo as din\u00e2micas da moderniza\u00e7\u00e3o dos espa\u00e7os agr\u00e1rios, a tecnologia e a for\u00e7a de trabalho. Tamb\u00e9m se insere nas discuss\u00f5es a problem\u00e1tica do campesinato, dos movimentos sociais e suas formas de territorializa\u00e7\u00e3o.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Associado aos territ\u00f3rios rurais, discute-se a educa\u00e7\u00e3o do campo, tornando-se refer\u00eancia nesta tem\u00e1tica, por meio da publica\u00e7\u00e3o de livros e artigos e da realiza\u00e7\u00e3o de projetos de extens\u00e3o junto aos \u00f3rg\u00e3os e institui\u00e7\u00f5es de ensino e espa\u00e7os educacionais diferenciados. O grupo congrega projetos de pesquisa financiados pelos \u00f3rg\u00e3os de fomento, tais como: CNPq (edital universal), FAPERGS (Pesquisador Ga\u00facho), FIPE\/UFSM, FIEX\/UFSM, PROLICEN\/UFSM, PROEXT\/MEC. Al\u00e9m disso, o GPET articula-se \u00e0 rede de pesquisadores de Agricultura, Desenvolvimento e Transforma\u00e7\u00f5es Socioespaciais, entre UNESP (Rio Claro e Presidente Prudente), UERJ, USP, UFRGS, UFU, UFSC.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n<h5 style=\"text-align: justify\">Grupo de Estudos Geografia, Trabalho e Ambiente (GEGTA)<\/h5>\n<p style=\"text-align: justify\">O Grupo de Estudos Geografia, Trabalho e Ambiente, coordenado pelo Prof. Dr. Eduardo Schiavone Cardoso, desde 2015 re\u00fane estudos em tr\u00eas linhas de pesquisa: geografia, pesca e aquicultura; geografia e educa\u00e7\u00e3o; organiza\u00e7\u00e3o espacial e din\u00e2micas socioecon\u00f4micas. Uma das teses de doutorado em andamento, da discente Tuanne Rodrigues, prop\u00f5e a elabora\u00e7\u00e3o de um material did\u00e1tico que ir\u00e1 nortear a pr\u00e1tica educativa e a promo\u00e7\u00e3o da cosmografia e do seu reconhecimento como uma das bases de compreens\u00e3o do espa\u00e7o em uma vis\u00e3o de totalidade, que posteriormente se fragmenta conforme a escala de percep\u00e7\u00e3o.<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<h5 style=\"text-align: justify\">N\u00facleo de Estudos em Geografia, Agricultura e Alimenta\u00e7\u00e3o (NUGAAL)<\/h5>\n<p style=\"text-align: justify\">Liderado pelos professores Cleder Fontana e Marcelo Cervo Chelotti, o <a href=\"https:\/\/www.ufsm.br\/grupos\/nugaal\">N\u00facleo de Estudos em Geografia, Agricultura e Alimenta\u00e7\u00e3o<\/a> (NUGAAL) agrega pesquisadores e acad\u00eamicos que visam estudar, refletir e propor a\u00e7\u00f5es a partir da tradi\u00e7\u00e3o do saber geogr\u00e1fico institucionalizado, que articulem a rela\u00e7\u00e3o entre a alimenta\u00e7\u00e3o e a produ\u00e7\u00e3o do espa\u00e7o. Os objetivos do grupo se concentram em cinco linhas de pesquisa: 1) aspectos te\u00f3rico-metodol\u00f3gicos da Geografia da Alimenta\u00e7\u00e3o; 2) fome, (in)seguran\u00e7a e soberania alimentar e pol\u00edticas p\u00fablicas; 3) alimentos, cultura e territ\u00f3rio; 4) agricultura org\u00e2nica e agroecol\u00f3gica; 5) educa\u00e7\u00e3o, alimenta\u00e7\u00e3o e geografia.\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Os grupos acad\u00eamicos, apresentados nesta e na <a href=\"https:\/\/www.ufsm.br\/unidades-universitarias\/ccne\/2022\/05\/25\/geologia-geomorfologia-e-geotecnologia-grupos-academicos-da-geografia\/\">primeira parte<\/a> da mat\u00e9ria, s\u00e3o ligados ao <a href=\"https:\/\/www.ufsm.br\/cursos\/pos-graduacao\/santa-maria\/ppggeo\/\">Programa de P\u00f3s-Gradua\u00e7\u00e3o em Geografia<\/a> (PPGGEO) e est\u00e3o abertos a acad\u00eamicos de todos os n\u00edveis de ensino, que podem participar voluntariamente ou atrav\u00e9s de bolsas concedidas por entidades de fomento \u00e0 pesquisa. Acesse o <a href=\"https:\/\/www.ufsm.br\/unidades-universitarias\/ccne\/\">site<\/a> e as <a href=\"http:\/\/instagram.com\/ccneufsm\">redes sociais<\/a> do CCNE para ficar por dentro de mais informa\u00e7\u00f5es e divulga\u00e7\u00e3o de editais.<\/p>\n<p>Texto de J\u00e9ssica Missias Medeiros, acad\u00eamica de jornalismo<\/p>\n<p>Revis\u00e3o e Edi\u00e7\u00e3o: Nat\u00e1lia Huber da Silva, chefe da Subdivis\u00e3o de Comunica\u00e7\u00e3o do CCNE<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>A geografia \u00e9 uma ci\u00eancia com um amplo campo de estudo, que acompanha as cont\u00ednuas transforma\u00e7\u00f5es do espa\u00e7o geogr\u00e1fico \u2014 abrigo dos seres e de todos os elementos relacionados \u00e0 natureza. Nesta segunda parte da mat\u00e9ria sobre os grupos acad\u00eamicos da \u00e1rea de Geografia do Centro de Ci\u00eancias Naturais e Exatas (CCNE), voc\u00ea ir\u00e1 conhecer [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":668,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[118,34,429,79,40,1029,32],"class_list":["post-2711","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-noticias","tag-ccne","tag-extensao","tag-geociencias","tag-geografia","tag-pesquisa","tag-ppggeo","tag-projeto"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ufsm.br\/unidades-universitarias\/ccne\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2711","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ufsm.br\/unidades-universitarias\/ccne\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ufsm.br\/unidades-universitarias\/ccne\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ufsm.br\/unidades-universitarias\/ccne\/wp-json\/wp\/v2\/users\/668"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ufsm.br\/unidades-universitarias\/ccne\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2711"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.ufsm.br\/unidades-universitarias\/ccne\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2711\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ufsm.br\/unidades-universitarias\/ccne\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2711"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ufsm.br\/unidades-universitarias\/ccne\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2711"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ufsm.br\/unidades-universitarias\/ccne\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2711"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}